
ԹՈՒՐՔԱԿԱՆ «ՆՅՈՒՐՆԲԵՐԳԸ»
- Հայոց ցեղասպանության պաշտոնական ճանաչումը թուրք պետականության կողմից (1919թ.)

«... Թուրք ժողովուրդը խոնարհում է իր գլուխը.
նա դա անում է հայ ժողովրդի համար տխրությամբ, իր համար՝ ամոթով»։
Թուրքական կառավարության 1919թ. սկզբներին անգլերեն հրատարակած գիրք-շրջաբերականից
("The Turko-Armenian Question. The Turkish Point of view")։
Հայ ժողովրդի ցեղասպանությունն Օսմանյան կայսրությունում պատմության չավարտված գլուխն է, քանի դեռ ոճրագործն, ըստ արժանվույն, չի դատապարտվել, իսկ հայերը հատուցում չեն ստացել։ Եթե հրեաների դեպքում նյութական փոխհատուցումն էր, որն այսօր էլ կատարվում է Գերմանիայի կողմից, ապա հայերի համար բռնազավթված եւ հայաթափված հայրենիքի վերադարձի խնդիրն է նաեւ։
Սակայն եթե հիտլերյան վարչակարգի կատարած հանցագործությունները դատապարտվեցին համաշխարհային հասարակայնության եւ գերմանական ժողովրդի կողմից, ապա նույնը չի կարելի ասել Հայոց ցեղասպանության մասին. հայերի բռնագաղթն ու կոտորածները, իրենց մանրամասներում, մի հայտնի չափով տարբերվում են հրեաների ֆիզիկական ոչնչացումից, որովհետեւ հայերինը իր հայրենիքում ապրող ժողովրդի ցեղասպանություն էր։
Պատմության ժամանակակից թուրք կեղծարարները, ինչքան էլ փորձեն փաստաբանել Հայ Դատի անգո լինելը, մի փաստից չեն կարող գլուխները թաքցնել, որ թուրքական կառավարությունն ինքն է պետականորեն կազմակերպել «armenocid»-ը իրագործած ոճրագործների դատավարությունը (1919թ.) եւ ճանաչել ցեղասպանության փաստը։
Առաջին համաշխարհային պատերազմի ավարտից անմիջապես հետո՝ 1918թ. դեկտեմբերին, սուլթան Վահիեդդին Մուհամմեդ 6-րդը հրամայում է կառավարությանը դատական պատասխանատվության ենթարկել երիտթուրքական վարչակարգի, «Միություն եւ առաջադիմություն» կուսակցության կենտրոնական կոմիտեի անդամներին՝ պետությանը պատերազմի մեջ ներքաշելու, հայերի աքսորն ու ջարդերը կազմակերպելու մեղադրանքով։ Նույն ամսին, կառավարության որոշումով, Օսմանյան կայսրությունը բաժանվեց 10 դատաքննչական շրջանների, ստեղծվեցին հարցաքննիչ ատյաններ՝ հայոց դեմ գործադրված ոճրագործության ապացույցներ հավաքելու նպատակով, կատարվեցին բազմաթիվ ձերբակալություններ։
Թուրքական ռազմական արտակարգ ատյանը թուրք վկաների ցուցմունքների, երիտթուրքական կառավարության պաշտոնական փաստաթղթերի (պաշտոնական գրություններ, ծածկագիր հեռագրեր, հրամաններ եւ այլն) հիման վրա ապացուցված համարեց հայերի ցեղասպանության փաստը եւ դատապարտեց։ Դատավարության նյութերը, սղագրությունները տպագրված են Կ.Պոլսում 1919թ. հրատարակված թուրքերեն եւ այլալեզու թերթերում, այդ թվում՝ “Takvim-i Vekayi” («Իրադարձությունների օրացույց», այն է՝ «Լրաբեր») թուրքական պաշտոնաթերթում։
Ահա մի հատված Հայոց ցեղասպանությունն ապացուցող թուրքական դատարանի փաստաթղթերից. «...Վերջապես, երկար վարանումներից հետո, այդ դատը սկսեց երեկ։ Խիտ բազմություն էր լցվել պատերազմական ատյանի փոքր դահլիճում։ ...Թուրքական մամուլն այդ դատը պատմական է համարում։ ...Մեղադրական աթոռին նստած են մեծ վեզիր Սայիդ Հալիմ փաշան, սենատի նախագահ Խալիլ բեյը, Ահմեդ Նեսիմի բեյը, Զիա Գյոքալփը, Միդհատ Շյուքրին, Ահմեդ Շյուքրին...։ Ընթերցումից հետո ընդհանուր դատախազը տրիբունալից պահանջում է մեղադրյալներին դատել եւ հայտարարում է, որ մեղադրանքները հիմնված են բացահայտ փաստերի վրա։
...Այդ փաստաթղթերից պարզ դարձավ, որ «Միություն եւ առաջադիմություն» կոմիտեն միանգամայն երկու հատուկ կազմակերպություններից էր բաղկացած, մեկը՝ պաշտոնական եւ հայտնի, իսկ մյուսը՝ գաղտնի եւ բանավոր հրահանգների վրա հիմնված։ Դա գաղտնի կոմիտեի բնույթ ուներ։ Գոյություն ունեցող ապացույցները հաստատում են, որ այդ կոմիտեի... ազդեցիկ պետերի պատասխանատվությունը բացահայտ է։ Նրանց կողմից կատարված ոճիրները հաստատվում են վերոհիշյալ տվյալներով։ ...Քննությունից պարզվում է, որ հայերի աքսորի ժամանակ կատարված ոճիրները, զանազան վայրերում եւ ժամանակներում, անջատ եւ տեղական իրադարձություններ չեն, այլ կենտրոնից կազմակերպված, վերոհիշյալ մարդկանց կողմից նախապես ծրագրված եւ գործադրված՝ կա՛մ գաղտնի հրամանի հիման վրա, կա՛մ բանավոր կարգադրության հիման վրա։
...Ներքին գործերի մինիստրության գրասենյակի պետ Իհսան բեյը հաստատում է, որ երբ ինքը Քիլիսի գայմագամ էր, Կ.Պոլսից Հալեպ ուղարկված Նուրի բեյը հայտարարել է, որ հայերի տարագրության նպատակը նրանց ոչնչացումն է եւ ավելացրել է, որ ինքը Թալեաթի հետ տեսակցել եւ նրանից հայերին ոչնչացնելու հրաման է ստացել։ Թալեաթն ասել է, որ երկրի փրկությունը պահանջում է այդ անել։
...Համաձայն վերոհիշյալ վկայությունների եւ բազմաթիվ փաստերի, որ ներքոհիշյալները մասնակցել են կոտորածների... եւ մեղսակից են կատարված ոճրագործությանը, որոշվեց, համաձայն 45 հոդվածի եւ 170 պատժական հոդվածի՝ բժ. Բեհաեդդին Շաքիրին, բժ. Նազիմին, Աթիֆ Ռիզային, Ջեվադին, Ազիզ բեյին, Էնվերին, Ջեմալին, Թալեաթին, որպես ոճրագործներ, հանձնել Կ.Պոլսի զինվորական ատյանին։
12 ապրիլի 1919թ. (տե՛ս Հայաստանի ազգային արխիվ, ֆ.200, ց.1, գ.237, թ.51-64։ Փաստաթուղթը ֆրանսերեն է՝ Le proces des Unionists։ Օգտվել ենք փաստաթղթին կցված հայերեն թարգմանությունից։ Կրճատումները եւ ընդգծումները մերն են.- Է.Դ.)»։
1919թ. հուլիսին Կ.Պոլսի ռազմական ատյանը հեռակա կարգով մահվան դատապարտեց Թալեաթին, Էնվերին, Ջեմալին, կուսակցության գլխավոր քարտուղար Նազըմին՝ Թուրքիան պատերազմի մեջ ներքաշելու եւ հայերի բռնագաղթն ու ջարդերը կազմակերպելու համար։
Սա, ըստ էության, ցեղասպանության ճանաչումն էր պաշտոնական Թուրքիայի կողմից։ Այնպես որ, մեղմ ասած, դատարկախոսություն եւ ժամանակ շահելու միջոց է ժամանակակից Թուրքիայի պետական քարոզչության միջոցների՝ վարչապետից սկսած մինչեւ վերջին ուղտապանը, այն պահանջը, թե հայերի ցեղասպանության խնդիրը դեռ ենթակա է պատմաբանների կողմից ուսումնասիրման։ Այդ ուսումնասիրությունը, դեռեւս 1919թ., պետական մակարդակով կատարել է թուրքական դատարանը։
Անշուշտ թուրքական դատարանը չգտնվեց եւ չէր էլ կարող գտնվել իր բարձրության վրա։ Թուրքական դատարանը կանխակալ է մոտեցել խնդրին, նա սոսկ արձանագրել է հայերի ցեղասպանության փաստը, տարբեր պատժամիջոցներ սահմանել կազմակերպիչների եւ իրագործողների նկատմամբ։ Դատավարության նյութերում ոչ մի խոսք չկա ցեղասպանությունից փրկվածների հայրենիք՝ Արեւմտյան Հայաստան վերադարձի, նյութական փոխհատուցման անհրաժեշտության մասին։
Իսկ արեւմտահայության նյութական կորուստը աստղաբաշխական թիվ էր. ոչ լրիվ ճշտված տվյալներով՝ 15 միլիարդ ֆրանկ։ Թե սա ժամանակի համար ինչ ահռելի գումար էր՝ բավական է ասել, որ Օսմանյան Թուրքիայի պատերազմական ծախսերը Առաջին համաշխարհային պատերազմի ընթացքում (1914-1918թթ.) եղել են ընդամենը 9-10 մլրդ ֆրանկ։
Ուշագրավ է, որ դեռ մինչեւ դատավարությունը թուրքական կառավարությունը 1919թ. սկզբներին անգլերեն հրատարակեց “The Turko-Armenian Question. The Turkish Point of View” («Թուրք-հայկական հարցը. թուրքական տեսակետը») գիրք-շրջաբերականը, որտեղ երիտթուրքական կառավարիչները դասվում են «մարդկության ամենամեծ հանցագործների շարքը», որովհետեւ նրանք էին, որ նախապես մշակված ծրագրով եւ դաժան մեթոդներով իրագործեցին հայերի զանգվածային բնաջնջումը։ Կառավարության փաստաթղթում փորձ է կատարվում թուրք ժողովրդին ձերբազատել բարոյական պատասխանատվությունից եւ միայն երիտթուրքական վարչակարգի վրա բարդել ցեղասպանության մեղքը. «...Թուրք ժողովուրդը խոնարհում է իր գլուխը. նա դա անում է հայ ժողովրդի համար տխրությամբ, իր համար՝ ամոթով»։
Կառավարությունը նաեւ փոխհատուցում էր խոստանում հայերին։ Սակայն ոչ միայն փոխհատուցումը չկատարվեց, արգելվեց բռնագաղթած ու վերապրող հայերի վերադարձը Արեւմտյան Հայաստան, այլեւ թուրքական նոր վարչակարգը՝ քեմալականը, շարունակեց ցեղասպանության քաղաքականությունը ոչ միայն Կիլիկյան Հայաստանում, այլեւ Արեւելյան Հայաստանում՝ դեպի Հայաստանի Հանրապետություն կատարած 1920թ. արշավի ընթացքում։
ՄԱԿ-ի 1948թ. դեկտեմբերի 9-ի «Ցեղասպանության հանցագործությունները կանխելու եւ դրա համար պատժի մասին» կոնվենցիայում եւ միջազգային մի շարք այլ փաստաթղթերում (օրինակ՝ ՄԱԿ-ի 1968թ. նոյեմբերի 26-ի համաձայնագիրը) սահմանված են, որ այդօրինակ հանցագործությունները վաղեմության ժամկետ չունեն եւ ցեղասպանություն իրագործած յուրաքանչյուր պետություն հատուկ իրավական պատասխանատվություն է կրում, անկախ այն բանից, թե կգտնվեն ու պատժի կենթարկվե՞ն ոճրագործությունների անմիջական կազմակերպիչները, թե՞ ոչ։
- ԷԴՎԱՐԴ ԴԱՆԻԵԼՅԱՆ ԵՊՀ հայոց պատմության ամբիոն
ԹՈՒՐՔԱԿԱՆ «ՆՅՈՒՐՆԲԵՐԳԸ»
ԷԴՎԱՐԴ ԴԱՆԻԵԼՅԱՆ ԵՊՀ հայոց պատմության ամբիոն 9
Հայոց ցեղասպանության պաշտոնական ճանաչումը թուրք պետականության կողմից (1919թ.)
«... Թուրք ժողովուրդը խոնարհում է իր գլուխը.
նա դա անում է հայ ժողովրդի համար տխրությամբ, իր համար՝ ամոթով»։
Թուրքական ...ԲՆԱԿԱՐԱՆՆԵՐԻ ԳՆԵՐԸ
2
Երեւանում այս տարվա հունվար-մարտին բազմաբնակարան բնակելի շենքերի բնակարանների 1քմ-ի շուկայական միջին գները 2007թ. հոկտեմբեր-դեկտեմբերի համեմատ աճել են 2,5 %-ով:
Բազմաբնակարան բնակելի շենքերի բնակարանների ...ՀԱՅԱՍՏԱՆԸ` ԵՎՐՈՊԱՅԻ ՉԵՄՊԻՈՆ
Ծանրամարտի հայկական դպրոցը վերահաստատեց ուժեղագույնի համարումը Եվրոպայում։ Երկրորդ տարին անընդմեջ Հայաստանը թիմային հաշվարկով դարձավ աշխարհամասի չեմպիոն, իր հաշվին ունենալով ընդհանուր առմամբ 17 մեդալ. ...ՏԵՍՈՂԱԿԱՆ ԽԱԲԿԱՆՔԻ ԱՌԱՆՁՆԱՀԱՏԿՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԻ ՄԱՍԻՆ
Քաղաքական գործիչներին հետեւում էր ԳԱԳԻԿ ՄԿՐՏՉՅԱՆԸ 2
Միջնադարյան եվրոպական մեդալիոնների վրա հաճախ խեղկատակ էին պատկերում եւ լատիներեն մակագրում «Veritas», այսինքն՝ «ճշմարտություն»։ Դա հարյուրամյակների միջով անցած վկայությունն է այն բանի, թե որքան սերտորեն ...ԵՐԿՈՒ ՈՒՂԵԳԻՐ, ՄԵԿ ՈՐԱԿԱԶՐԿՈՒՄ
Հայաստանի ազատ ոճի ըմբիշները օլիմպիական երկու ուղեգիր են նվաճել Շվեյցարիայում տեղի ունեցած վարկանիշային մրցաշարում։ Քառամյակի գլխավոր իրադարձությանը մասնակցելու իրավունք են նվաճել Սուրեն Մարկոսյանը (66 ...ՆՇԱՆԱԿՈՒՄՆԵՐ
Նախագահ Սերժ Սարգսյանի երեկվա հրամանագրերով ՆԵՐՍԵՍ ԵՐԻՑՅԱՆԸ նշանակվել է էկոնոմիկայի նախարար, ԳՈՒՐԳԵՆ ՍԱՐԳՍՅԱՆԸ՝ տրանսպորտի եւ կապի նախարար, ՄՀԵՐ ՇԱՀԳԵԼԴՅԱՆԸ՝ արտակարգ իրավիճակների նախարար, ՏԻԳՐԱՆ ԴԱՎԹՅԱՆԸ՝ ...ԵՐԵՔ ԱՌԱՋԱՏԱՐ
Ֆուտբոլի Հայաստանի առաջնության 2-րդ տուրից հետո եռիշխանություն է. 6-ական միավորով առաջատարներն են «Միկան», «Արարատը» եւ «Փյունիկը»։
Տուրի կենտրոնական խաղում գործող չեմպիոնը Գեւորգ Ղազարյանի գոլի (33-րդ ...ԴԵԿԱԲՐԻՍՏՆԵՐԻ ԿԱՆԱՅՔ ՄՏԱՆ ԱՅԳԻ
ԿԻՄԱ ԵՂԻԱԶԱՐՅԱՆ 23
Եւ թնդացին ռեմիքս տարբերակով
«Կանայք հանուն խաղաղության» կազմակերպության նախաձեռնությամբ շաբաթ օրը՝ ապրիլի 19-ին, Մանկական զբոսայգում տեղի ունեցավ արտոնված հանրահավաք
Հուսադրող էր, անշուշտ, միտինգը ...ԿՄԻԱՎՈՐՎԵ՞Ն ՄԱՔՍԱՅԻՆՆ ՈՒ
ՎԱՍԱԿ ԹԱՐՓՈՇՅԱՆ
Մաքսային պետական կոմիտեի ղեկավարի պաշտոնից Արմեն Ավետիսյանին ազատելը եւ Գագիկ Խաչատրյանին ոչ թե պետ, այլ պաշտոնակատար նշանակելը ենթադրում է, որ այս ոլորտում կատարվելու են նոր, այդ թվում` նաեւ կառուցվածքային ...ՃԿՈՒՆ ՓՈԽԱՐԺԵՔԻ ՌԵԺԻՄԸ
Լավագույն ընտրությունն է Հայաստանի համար
«2007 թվականին Հայաստանում արձանագրվել են մակրոտնտեսական շատ բարձր ցուցանիշներ. վեցերորդ տարին է, ինչ անընդմեջ ձեւավորվում է երկանիշ տնտեսական աճ եւ միանիշ ...ԳԱԶԻ ՍԱԿԱԳԻՆԸ ՀՆԱՐԱՎՈՐ Է ՄԵՂՄԵԼ
ԱՐԹՈՒՐ ՀՈՎՀԱՆՆԻՍՅԱՆ
Մայիսի 1-ից բնական գազի օգտագործման կապակցությամբ տրվող սուբսիդավորման դադարեցման, ինչպես նաեւ սպասելի սոցիալական լարվածությունը մեղմելու հնարավոր միջոցների շուրջ է մեր հարցազրույցը «Սպառողների իրավունքների ...ՈՎ ԱՆՄԵՂ Է, ԹՈՂ ԱՌԱՋԻՆ ՔԱՐԸ ՆԵՏԻ
ՀՈՎԻԿ ՎԱՐԴՈՒՄՅԱՆ 1
Տարիներ շարունակ քար նետողների տեսակը քար էր հավաքում։ Նրանք ներքին զգացողությամբ թե իրենց անալիտիկ ուղեղներով զգում էին, հաշվարկել էին, որ գալու է քարերը նետելու ժամանակը։ Նրանք գիտեին, որ կառավարման, ...ԿԱԹՈՂԻԿՈՍՆԵՐԸ ԱՅՑԵԼԵՑԻՆ ՆԱԽԱԳԱՀԻՆ
ՆԱԽԱԳԱՀԻ ՄԱՄԼՈ ԳՐԱՍԵՆՅԱԿ
Նախագահ Սերժ Սարգսյանին երեկ այցելել են Ամենայն Հայոց կաթողիկոս Ն.Ս.Օ.Տ.Տ. Գարեգին Երկրորդը եւ Մեծի Տանն Կիլիկիո Արամ Ա կաթողիկոսը:
Նշելով, որ հանգամանքների բերումով չի կարողացել մասնակցել նորընտիր ...ՔՐԵԱԿԱՆ ՀԱՆՑԱԳՈՐԾՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԻ ՀԱՄԱՐ ԲՈԼՈՐԸ ՊԵՏՔ Է ԴԱՏԱՊԱՐՏՎԵՆ
ԳԵՎՈՐԳ ՀԱՐՈՒԹՅՈՒՆՅԱՆ 2
ԵԽԽՎ մոնիտորինգի հանձնաժողովի ընդունած «Ժողովրդավարական ինստիտուտների գործառույթը Հայաստանում» թիվ 1609 բանաձեւը մեկնաբանում է Հանրապետական խորհրդարանական խմբակցության անդամ ՌԱՖԻԿ ՊԵՏՐՈՍՅԱՆԸ
-Նախ նշեմ, ...ՀՈՒՇԱՔԱՐ
1
Երեւանի Նալբանդյան 7 հասցեում երեկ բացվեց ԽՍՀՄ ժողովրդական արտիստ Խորեն Աբրահամյանի հիշատակը հավերժացնող հուշաքար: Այն տեղադրվել է կինեմատոգրաֆիստների միության նախաձեռնությամբ:ՀԻՇԱՏԱԿ
Հայոց ցեղասպանության թանգարան-ինստիտուտի նախաձեռնությամբ այսօր տեղի կունենա շվեյցարացի նշանավոր միսիոներ եւ հայասեր Յակոբ Կյունցլերի գերեզմանից բերված հողի՝ Հայոց ցեղասպանության հուշահամալիրի հուշապատի ...ԸՆԴԴԻՄՈՒԹՅՈՒՆԸ ՓԱԿՈՒՂՈՒ ՄԵՋ Է
ԱՐՄԵՆ ԾԱՏՈՒՐՅԱՆ 3
Եւ երկխոսությունը հենց նրան է հարկավոր
Ապրիլի 19-ին, երբ Ստրասբուրգում ԵԽԽՎ-ի գարնանային նստաշրջանն ընդունում էր «Հայաստանում ժողովրդավարական ինստիտուտների գործունեության մասին» թիվ 1609 բանաձեւը, ...ՆԱՀԱՏԱԿ ԱԶԳԵՐ
Նահատակ ազգերի միջազգային դաշինքին, որում ընդգրկված են Թուրքիայի կողմից ցեղասպանության ենթարկված ազգերը, միացել են Ասորական կազմակերպությունների ֆեդերացիան, «Բոնցո» հունական կազմակերպությունը, Աշխարհի ...ՉՕԳՏԱԳՈՐԾՎԱԾ ՀՆԱՐԱՎՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԻ ՀԱՐՈՒՍՏ ԴԱՇՏԸ
ԼԻԼԻԹ ՊՈՂՈՍՅԱՆ
Տիգրան Թորոսյանի գլխավորած պատվիրակության ստեփանակերտյան հանդիպումների խճանկարը եւ արդյունքները, մեր հարցերին ի պատասխան, մանրամասնում է ՀՀ-ԼՂՀ միջխորհրդարանական հանձնաժողովի անդամ, «Ժառանգություն» խորհրդարանական ...Ո՞Ր ՀԻՄՔԻ ՎՐԱ Է ՀՆԱՐԱՎՈՐ ԵՐԿԽՈՍՈՒԹՅՈՒՆԸ
ՆԱԻՐԱ ԽԱՉԱՏՐՅԱՆ
«Ուրբաթ» ակումբում երեկ լրագրողների հետ հանդիպեց ԲՀԿ խորհրդարանական խմբակցության քարտուղար ԱՐԱՄ ՍԱՖԱՐՅԱՆԸ
Ըստ պատգամավորի, մենք ապրում ենք այնպիսի մի բարդ տարածաշրջանում, որ արտաքին մարտահրավերներին ...ԴԱՏԱԽԱԶՈՒԹՅՈՒՆԸ ԱՌԱՋԱՐԿՈՒՄ Է
Ըստ գլխավոր դատախազի մամուլի քարտուղար Սոնա Տռուզյանի, գլխավոր դատախազությունը տարածել եւ տարածում է բացառապես ստուգված տեղեկություններ՝ հիմնվելով կոնկրետ փաստերի վրա: Հիշեցնենք, որ մարտի 1-ի իրադարձությունների ...ՔԱՐԱՆՁԱՎԱՅԻՆ ՀԵՏԱՄՆԱՑՈՒԹՅՈՒՆ
2Ղարաբաղում անհանգստացած չե՞ն ղարաբաղցի-հայաստանցի «հակասությունների» նորօրյա սրացումներով։ Պատասխանելով «Հայոց Աշխարհ»-ի այս հարցին, ԼԱՐԻՍԱ ԱԼԱՎԵՐԴՅԱՆԸ երեկ նշեց. «Իհարկե, անհանգստացած են։ Ավելին՝ շատ ...Ի՞ՆՉ ՍՊԱՍԵՍ ԹՈՒՐՔԻՑ
Թուրքիայի արտգործնախարար Ալի Բաբաջանը երեկ հայտարարել է, որ իր երկիրը տրամադրված է նորմալացնել հարաբերությունները Հայաստանի հետ: «Մենք հանդես ենք գալիս Հայաստանի հետ հարաբերություններում նոր գործընթաց ...ԱԶԱՏՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐՆ ՈՒ ՊԱՐՏԱԿԱՆՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԸ
«Եվրախորհուրդը, կարծում եմ, ոչ թե մեր երկրում կարգ ու կանոնի հաստատումով է մտահոգ, ոչ թե մեր երկրի ու ժողովրդի անվտանգության խնդիրներով է անհանգստացած, այլ պարզ թղթային աշխատանք է կատարում, թղթային մտածողություն ...ՋԱՀԵՐՈՎ ԵՐԹ
ՀՅԴ Հայաստանի երիտասարդական եւ «Նիկոլ Աղբալյան» ուսանողական միությունները ապրիլի 23-ին կազմակերպելու են ջահերով ավանդական երթ դեպի Ցեղասպանության հուշահամալիր: Երթը կմեկնարկի ժամը 20:00-ին Ազատության ...ԶԻՆՎՈՐԻՆ ԿՎԵՐԱԴԱՐՁՆԵՆ
Վաղը Կարմիր խաչի միջազգային կոմիտեի աջակցությամբ հայ-ադրբեջանական սահմանի Կայանավան-Ղազախ սահմանահատվածում կիրականացվի Ադրբեջանի քաղաքացի, շարքային Յահուբ Ալավերդի-օղլի Մուխթարովի հանձնումը Ադրբեջանի ...ՀԱՅԻ ԲԱԽՏ
Ապրիլի 20-ին, ժամը 15:10-ին, Սեւանա լճում՝ Չկալովկա գյուղի ափամերձ հատվածից երկու մետր հեռավորության վրա, հայտնաբերվել է կնոջ դիակ: Ժամը 15:25-ին փրկարարները ջրից դուրս են բերել 60-65 տարեկան, անձը չպարզված ...
ԵԹԵ ԿԻՆԸ ՍԿՍԻ ԽՈՍԵԼ
«Հայոց Աշխարհ»-ի կանանց ուսումնասիրության բաժին
ԴԵԿԱԲՐԻՍՏՆԵՐԻ ԿԱՆԱՅՔ ՄՏԱՆ ԱՅԳԻ
ԿԻՄԱ ԵՂԻԱԶԱՐՅԱՆ
ՁԵՌՔԸ ՁԵՌՔ Է ԼՎԱՆՈՒՄ
ԼԻԼԻԹ ՊՈՂՈՍՅԱՆ
Ի ՎԵՐՋՈ, ՄԵՆՔ ՃՈ՞ՐՏ ԵՆՔ, ԹԵ՞ ՍՈՒՎԵՐԵՆ ՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ
ԿԻՄԱ ԵՂԻԱԶԱՐՅԱՆ
ԷԹՆԻԿ ՀԱՄԱՏԵՂԵԼԻՈՒԹՅՈՒՆ
ԿԻՄԱ ԵՂԻԱԶԱՐՅԱՆ
ՄԵՏԱՂԱՁՈՂԵՐՈՎ ԶԻՆՎԱԾ ՔԱՂԱՔԱԿԱՆ ԳՈՐԾԻՉՆԵՐ ՉԵՆ ԼԻՆՈՒՄ
ԳԵՎՈՐԳ ՀԱՐՈՒԹՅՈՒՆՅԱՆ
ՍԱ ԿՈՉՎՈՒՄ Է ԴԱՎԱՃԱՆՈՒԹՅՈՒՆ ՍԵՓԱԿԱՆ ՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՆԿԱՏՄԱՄԲ
ԳԵՎՈՐԳ ՀԱՐՈՒԹՅՈՒՆՅԱՆ
ԹՈՒՐՔԱԿԱՆ «ՆՅՈՒՐՆԲԵՐԳԸ»
ԷԴՎԱՐԴ ԴԱՆԻԵԼՅԱՆ ԵՊՀ հայոց պատմության ամբիոն
ՓՈՂԻ ՎԵՐԱՑՄԱՆ ԱՆՀՐԱԺԵՇՏՈՒԹՅԱՆ ՄԱՍԻՆ
«Հայոց Աշխարհ»-ի ֆինանսների բաժին
ՄԵՐ ԽԵՂԿԱՏԱԿՆԵՐՆ ԱՄԵՆԱԽԵՂԿԱՏԱԿՆ ԵՆ ԱՇԽԱՐՀՈՒՄ
Քաղաքական գործիչներին հետեւում էր ԳԱԳԻԿ ՄԿՐՏՉՅԱՆԸ
- 1874 Կ. Պոլսում մահացավ «Մեղու» թերթի խմբագիր, արևմտահայ հեղափոխական-դեմոկրատ Հարություն Սվաճյանը: (Ծնվ. 1831թ.-ին):
- 1918 Անդրկովկասյան սեյմը Անդրկովկասը հայտարարեց անկախ:
- 1921 Ալեքսանդրապոլի ազատագրողմը թուրքական զավթիչներից:
- 1934 Մահացավ Հայ հեղափոխական դաշնակցության տեսաբան և գաղափարախոս Միքայել Վարանդյանը: (Ծնվ. 1872 թ.):
- 1943 Երևան է ժամանում Ստալինգրադի պաշտպանության մասնակից 51-րդ գվարդիական դիվիզիայի (նախկին 76-րդ հայկական դիվիզիա) պատվիրակությունը:
- 1961 Մարտիրոս Սարյանին շնորհվում է Լենինյան մրցանակ:
- 1981 Նախագահ Ռեյգընը իր համար 4838 հռչակագրողմ մասնավորապես հայտարարել է. «Ինչպես Հայոց Եղեռնը նախկինում, Կամպուչիայի Եղեռնը դրանից հետո, այնպես էլ դրանց նման չափից շատ ուրիշ ժողովրդների չափից շատ հալածանքները ցեղասպանության դասեր են, որոնք երբեք չպետք են մոռացվեն»:
- 1997 ԱՄՆ-ի սենատի հայկական համախմբման դահլիճում նշվեց հայոց մեծ եղեռնի 82-րդ տարելիցը, որը կազմակերպել Էր սենատոր Ջեկ Ռիդի, և կոնգրեսականներ Ջո Նոլենբերգի, Մարտին Նիհընի, Դեյվիդ Բանիերի և Ջորջ Ռադանովիչի մասնակցությամբ ստեղծված հանձնախումբը:
- Դավադրություն Հայաստանի Դեմ
- Անկախության 20-ամյակ
- Մեր սիրելի երգերը
- Հանապազօրյա Նավթը և Հայաստանի Աշխարհաքաղաքական Դիրքը
- Armenians and 2011 OSCAR
- Turks and Germans: Partners in Crime and Allies in Court
- Վերջ ապագիտական դեզինֆորմացիային
- Իսկ ե՞րբ մենք պիտի ունենանք մե՛ր Վրեժի Կտակարանը
- 2011 թվականը
- L’ARMENIE OCCIDENTALE ET LE DROIT INTERNATIONAL, AUJOURD’HUI !
ԼՈՒՐԵՐ ՀԱՅԱՍՏԱՆ
ՕՆԼԱՅՆ ԼՈՒՐԵՐ
ԻՆՖՈՐՄԱՑԻԱ
ԻՄ ԱՐՄԹԱՈՒՆ

Ինչպե՞ս թողնել ծխելը
Ինչպե՞ս գրել Հայերեն Windows XP միջավայրում

